"Sarı Siyah (Geldik, Gördük, Yendik)"
İstanbul Erkek Lisesi (İEL), Fatih ilçesinin Cağaloğlu semtinde Anadolu lisesi statüsünde eğitim veren bir devlet okuludur; adına karşın karma eğitim yapar. Okulun kökü, 1884'te emekli bahriye yüzbaşısı Mehmet Nadir Bey'in kurduğu özel Numune-i Terakki Mektebi'ne dayanır. Okul 1896'da devlet denetimine geçti, 1910'da "İstanbul Lisesi" adını aldı ve Vikipedi'ye göre Türkiye'de "lise" kelimesini kullanan ilk kurum oldu.
Birinci Dünya Savaşı yıllarında İstanbul Sultanisi adıyla eğitim veren okulun adı 1923'te İstanbul Erkek Lisesi oldu. 1933'ten bu yana, Alexandre Vallaury'nin tasarladığı eski Düyûn-ı Umûmiye binasında eğitim verir. 1955'te yeniden Almanca eğitime başlandı, 1964'te kız öğrenciler kabul edilmeye başlandı. Okul 1982'de Anadolu lisesi statüsüne geçerek "İstanbul Lisesi" adını aldı; 2019'da yeniden "İstanbul Erkek Lisesi" adına dönüldü.
Eğitim, bir yılı hazırlık olmak üzere beş yıl sürer ve Türk ile Alman müfredatlarının birleşiminden oluşur: matematik, fen bilimleri, Almanca, İngilizce ve Almanca müzik gibi dersler Alman öğretmenlerce Alman müfredatına göre, Türk edebiyatı, tarih ve coğrafya gibi dersler ise Türk öğretmenlerce işlenir. Öğrenciler Abitur sınavına girerek ya da DSD B2/C1 dil diplomasını alarak Almanya'da geçerli bir diploma edinebilir.
Kaynak: Vikipedi: İstanbul Erkek Lisesi (erişim: 7 Ekim 2026). Bu bölüm yalnızca kaynaklarda yer alan bilgileri özetler; aşağıdaki bölümler Arka Sıralar'ın mizahi okul portresidir.
Tarihi Cağaloğlu tepesinde yükselen Düyun-ı Umumiye sarayının asaletini taşıyan Sarı-Siyah efsanesi. Almanya'nın en prestijli üniversitelerine kapı aralayan Abitur diploması, okulun Alman disiplinini Türk zekasıyla birleştirir. Sarı duvara boyanmış siyah yas rengi, Çanakkale Savaşı'na giden ve geri dönemeyen öğrencilerin hatırasıdır. Mezunları mühendislik, akademi ve küresel sanayide zirveye oynar.
Okulun kuruluş yıldönümü vesilesiyle tarihi bahçede dev kazanlarda pişirilen ve binlerce mezunun paylaştığı aşure ritüeli.
Alman hocaların disiplin sınavından başarıyla geçen son sınıf öğrencilerinin mezuniyete doğru sergilediği hürriyet gösterisi.
Ceketin yakasına takıldığında Berlin'den Zürih'e kadar her yerde birbirini bulan küresel mühendislik ağı.
Milli Eğitim müfredatında yazmayan, sadece o koridordan geçenlerin bildiği asırlık devre kuralları.
Sarı-Siyah kravat sadece bir üniforma parçası değil, Çanakkale şehitlerine saygı borcudur; boynunda kravatsız yakalanan çömez tören alanından men edilir.
Aşure Günü'nde dev kazanların başına geçen mezun amcalara 'Hangi devre?' diye sorulmaz; elindeki kepçeyi tutuşundan kıdemi anlaşılır.
Düyun-u Umumiye binasının tarihi yangın merdivenlerinden Bâb-ı Âli yokuşunu izlemek son sınıfların dokunulmazlık hakkıdır.
Almanca Abitur sınavı öncesi okul bahçesindeki kestanelerin altında topluca Almanca felsefe terimleri ezberlemek asırlık bir gelenektir.
1884'te kurulan ve Alexandre Vallaury tasarımı Düyun-u Umumiye Sarayı'nda eğitim veren İEL, elli öğrencisinin Çanakkale'de Kanlısırt'ta şehit düştüğü haberiyle kapılarını siyaha boyamış ve 'Sarı-Siyah' matemi okulun resmi kimliği olmuştur. 1926'da okul bahçesinde bizzat kurulan İstanbulspor sevgisi, her yıl binlerce Sarı-Siyahlı mezunun bahçede pişen aşureyle birleştiği asırlık bir ritüeldir.
Siyaset, ekonomi, sanat ve bilim alanında Türkiye'ye yön veren mezunlar
Eski Başbakan, Mühendis ve Siyasetçi
Eski Başbakan ve Dışişleri Bakanı
Eski Başbakan ve Devlet Adamı
Müzisyen, Mimar ve Sanatçı
Mezun anketleri ve kampüs mitolojisi analizi
Ücretsiz (Devlet - LGS ile)
Milli Eğitim Bakanlığı Liselere Geçiş Sistemi (LGS) merkezi sınavı ile her yıl en üst yüzdelik dilimden öğrenci kabul eder.
Efsane Ölçer skorlarını ve mezun ağlarını yan yana getirin.
Karşılaştırma Aracını Aç
Sıralamalar
İstanbul Erkek Lisesi ve Özel Alman Lisesi mezunlarının Alman üniversitelerine giden yolu: Abitur'un notlama simyası, sözlü sınav jürisi ve Münih'e uzanan mühendislik rotası.
Sıralamalar
Alman Abitur ve DSD diplomaları, Fransız Bakaloryası ve Anglo-Sakson IB/AP programlarının küresel üniversite kabulleri ve kariyer getirileri analizi.
Kulis & Transfer
Beyoğlu'ndaki tarihi Özel Alman Lisesi'nin yönetim modeli: Almanya Federal Dışişleri Bakanlığı (Auswärtiges Amt), ZfA ve Almanya'dan gelen öğretmenler, İdare Derneği'nin bütçe masası, kapanıp yeniden açılan tarihi bina ve Abitur standartları.
Mezun Ağı
Türkiye'nin iki araştırma devinin rektörlük, dekanlık ve kürsü profesörlüklerindeki lise kökenleri: Ankara Fen'den rektörlüğe yükselen Abdullah Atalar, TED Ankara'dan Princeton'a uzanan Refet Gürkaynak, akademik döngü ve 'lise haritası' iddiasının sınırları.
Efsaneler & Mitoloji
1850 Vâlide Mektebi'nden 1911 İnas İdadisi'ne, İstanbul Kız Lisesi'nden Cağaloğlu Anadolu Lisesi'ne: Bâb-ı Âli Yokuşu'ndaki matbaa sesleri, kadın maarifinin öncüleri ve CAL efsaneleri.
Efsaneler & Mitoloji
Fatih Çarşamba'daki tarihi binadan Maslak'a uzanan 'Şefkat Kapısı': Babasını veya annesini kaybetmiş çocukların 'Yeşil Kapı'dan içeri girdiği o ilk gün, sınav sabahları ve Daçka kardeşliği.
Kulis & Transfer
Tarihi yarımadada pazartesi sabahı İstiklal Marşı gerilimi: MEB kararnamesiyle gelen yeni müdürler, 30 yıllık zümre başkanlarının 'Biz kimleri gördük' bakışı ve mezunlar derneğinin gerilla diplomasisi.
Mezun Ağı
Galatasaray, Saint-Joseph ve Notre Dame de Sion'un Fransız Kartezyen zarafeti vs İstanbul Erkek ve Alman Lisesi'nin Cermen disiplini: Hangi lise hayata nasıl bir insan hazırlar? Diplomasi mi mühendislik mi?
Kulis & Transfer
Mekteb-i Sultani'nin asırlık yönetim felsefesi: Galatasaray Lisesi Müdürü olmak için gereken kurumsal kriterler, 1992 Türkiye-Fransa anlaşması, devrecilik kültürü ve Ankara-Paris-Beyoğlu hattı.
Efsaneler & Mitoloji
Sarı-siyahın Çanakkale rivayeti: 19 Mayıs 1915 taarruzunda kaybedildiği anlatılan elli kadar İstanbul Sultanisi talebesi, mezun verilemeyen 1915 ve Cağaloğlu'nun mektep hafızası.
Kulis & Transfer
Sarı-siyahlı camianın kalbindeki asırlık Türk-Alman eğitim diplomasisi: Abitur protokolü, Fachleiter yetki sınırları, müfredat uyumu ve köklü kurum kültürünün yönetişim dengeleri.
Efsaneler & Mitoloji
Feriye Sarayı yatakhanelerinde dalgaların pencere camlarını dövdüğü fırtınalı kış geceleri: Behçet Necatigil'in efsanevi dersleri, Süleyman Seba'nın yatılılık yılları ve asırlık rıhtım mitolojisi.
Sıralamalar
1990'ların başında Ortaköy Feriye Sarayı'nın rutubetli koğuşları ve soba başı nöbetlerinden LGS zirvesine: karma eğitim, iki dilli program, Süleyman Seba ruhu ve Kabataş'ın otuz yıllık yükselişi.
Para & Statü
Levent, Göktürk ve Bağdat Caddesi'nde dönen milyonluk LGS hazırlık borsası: Robert ve Galatasaray garantisi veren 'efsane hocalar' ve kayıt kuyrukları.
Sıralamalar
Temmuz tercih döneminin panik haritası: 0.01'lik dilimlerin Nasdaq grafiği gibi takip edildiği, Cağaloğlu ile Kabataş'ın kapıştığı, Ankara'nın yükselen değerleri.
Sıralamalar
Temmuz ayında Türkiye'nin yüz binlerce evinde yaşanan tercih krizinin anatomisi: 0.1 puanla kaçan Robert ve Galatasaray için dökülen gözyaşları, aile meclislerinde patlayan kavgalar ve çocukların omuzlarındaki ezici yük.
Para & Statü
Kadıköy Maarif'ten Robert ve Galatasaray'a bahar festivallerinin perde arkası: 17 yaşında profesyonel organizatör olan festival komiteleri, rock grubu kulisleri, sponsorluk sunumları ve desibel krizleri.
Sıralamalar
Galatasaray'ın 1905'te bir lise bahçesinde doğan kulübünden Vefa SK ve TED Ankara Kolejliler'e, kürek sabahlarından basketbol tribünlerine okul sporunun Türk sporuna kattıkları.
Kulis & Transfer
Köklü liselerin mezunlar derneklerinde güç dengeleri: genç teknoloji mezunları ile kıdemli kurullar arasındaki gerilim, genel kurul salonları ve pilav kazanlarının arkasındaki kampanya.
Para & Statü
Levent, Maslak ve Çukurambar gökdelenlerinde gece yarısı soru çözüm seansları, efsane hocaların 'slot devri' borsası, taksiyle eve getirilen etüt koçları ve binde bir için ödenen servetler.
Efsaneler & Mitoloji
1872'de kurulan Mahmudiye Mektebi'nden Cumhuriyet'in kalesine: Pertevniyal Valide Sultan'ın vakfiyesi, 1911 Aksaray yangını, Doğan Hızlan ve Aydın Boysan'ın sıraları.
Kulis & Transfer
Türkiye'nin en köklü devlet liselerini kapsayan Proje Okul modeli ve öğretmen görevlendirmeleri: Kurumsal hafıza kaybı iddiaları, zümre kültürü, mezun dayanışması ve eğitim yönetimi yaklaşımları.
Sıralamalar
Türkiye siyasetine ve bürokrasisine yön veren tarihi liseler: Robert Kolej, Galatasaray, Kabataş Erkek, TED Ankara ve İstanbul Erkek ekollerinin devlet yönetimi mirası.
Sıralamalar
Matematik, Fizik, Kimya, Biyoloji ve Bilgisayar milli takımlarına giden yol: kamplar, seçme sınavları, devlet fen liseleri ile özel okulların yarışı ve madalyanın bedeli.
Mezun Ağı
İstanbul ve Ankara Hukuk amfilerini besleyen Kabataş Erkek, Vefa, Pertevniyal ve Galatasaray geleneği: Sabih Kanadoğlu, Teoman Evren, Nuri Necipoğlu ve Mehmet Durakoğlu gibi örneklerle yüksek yargıdan barolara Türk hukuk elitinin lise haritası.
Mezun Ağı
Turgut Cansever'den Emre Arolat'a, Sedad Hakkı Eldem'den Han Tümertekin'e Türk mimarlarının lise kökenleri: Galatasaray, İstanbul Erkek ve Fransız okullarının Taşkışla ve Akademi'deki izleri, efsaneler ve gerçekler.
Mezun Ağı
Cağaloğlu ve Beyoğlu'ndan Münih ve Aachen'a uzanan Alman mühendislik ekolü: Abitur ağı, Almanya'da okuyan mühendis kuşakları, Alman ortaklı fabrikalar ve sanayideki 'DIN normu' disiplini.
Mezun Ağı
Plazaların yönetim katlarındaki lise haritası: Robert'ten Rahmi Koç, Alman Lisesi'nden Bülent Eczacıbaşı, Ankara Fen'den Süreyya Ciliv ve 'CEO fabrikası' iddiasının sınırları.
Sıralamalar
Galatasaray'dan Darüşşafaka'ya, Robert Kolej'den Vefa ve Kabataş'a Türkiye'nin en köklü 20 lisesinin kuruluş yılları, efsaneleri ve Çanakkale hafızası.
Efsaneler & Mitoloji
1872'den bugüne uzanan maarif çınarı: Mülkiye kökleri, mayısın ilk pazarı kutlanan Boza Günü geleneği, Kemal Sunal ve Yeşilçam'ın Vefalıları ve Vefa semtinin yazısız mektep yasaları.
Sıralamalar
Galatasaray, Kabataş Erkek, Darüşşafaka ve TEVİTÖL yatakhane hayatı, ilk üç ayın zorluğu, gece etütleri ve koğuş kardeşliği: yatılıların ve mezunların anlattıkları.
Kulis & Transfer
Son sınıfın en prestijli ve en tehlikeli görevi: Yıllık komitesine seçilmek. Hocaların taklitleri, gizli aşk itirafları, matbaadan dönen sayfalar ve idarenin jiletle kestiği efsanevi okul yıllıkları.